Hala İran’la savaş halinde olan ve Venezuela’da kontrolü elinde tutan ABD Başkanı Donald Trump, başka bir ülkeye daha müdahale etmeye hazırlandığının sinyalini veriyor.
Trump pazartesi günü Oval Ofis’te gazetecilere, “Küba’yı almanın onuruna sahip olacağıma inanıyorum” dedi.
Bir gazetecinin açıklamasını netleştirmesini istemesi üzerine ise, “Evet, bir şekilde Küba’yı almak. Yani onu özgürleştirir miyim, ele geçirir miyim… Gerçeği bilmek istiyorsanız, onunla istediğim her şeyi yapabileceğimi düşünüyorum” ifadelerini kullandı.
ABD başkanı olarak düşüncelerini doğrudan dile getirmesiyle bilinen Trump’ın standartları göz önüne alındığında bile bu sözler, gücünü nasıl gördüğüne dair çarpıcı bir tablo ortaya koydu.
New York Times, Trump’ın Küba’ya ilişkin açıklamalarını analiz etti…
Fidel Castro’nun Küba’da iktidara gelmesinden bu yana 13 ABD başkanı görev yaptı ve her birinin ada ile ilişkisi karmaşık ve çoğu zaman gerilimli oldu. Ancak bugüne kadar hiçbiri ülkenin kontrolünü ele geçirme fikrini bu denli açık şekilde dile getirmemişti. Üstelik Trump’ın bu yıl Venezuela ve İran’a yönelik askeri saldırıları göz önüne alındığında, sözleri yalnızca anlık bir çıkış olarak değerlendirilmeyebilir.
Aksine bu açıklamalar, Trump’ın bir yılın ilk çeyreği dolmadan yabancı bir hükümeti devirmeye yönelik üçüncü bir girişime hazırlandığına işaret ediyor olabilir.
Pazar günü Air Force One’da konuşan Trump,
“Küba’yı elimde tutuyorum. Yakında ya bir anlaşma yapacağız ya da yapmamız gerekeni yapacağız.”
Ancak sıralamayı da netleştirdi: “Küba’dan önce İran’ı halledeceğiz.”
Gerçekte Trump yönetimi halihazırda her iki cephede de aktif. Ocak ayından bu yana ABD, Küba’ya fiilen bir petrol ablukası uyguluyor; adaya petrol sağlayan ülkelere tehditler savuruyor ve hatta askeri müdahalede bulunuyor. Geçen ay ABD Sahil Güvenliği’ne ait bir gemi, Kolombiya’dan Küba’ya gitmekte olan ham petrol yüklü bir tankeri durdurdu.
Bunun sonucunda Küba, 9 Ocak’tan bu yana kayda değer bir petrol ya da yakıt sevkiyatı alamadı ve ada hızla derinleşen bir krizle karşı karşıya kaldı. Karaborsada benzinin galonu yaklaşık 35 dolara yükselirken, elektrik neredeyse her gün kesiliyor; pazartesi günü ülke genelinde bir elektrik kesintisi yaşandı. Ameliyatlar erteleniyor, ilaçlar tükeniyor ve gıda güvensizliği artıyor.
Bu durum Küba yönetimini köşeye sıkıştırmış durumda.
Devlet Başkanı Miguel Díaz-Canel, geçen hafta yaptığı ulusa sesleniş konuşmasında ilk kez ABD ile görüşmeler yürütüldüğünü kabul etti ve ülkenin ekonomisini yakında açmaya başlayacağını duyurdu.
Aynı zamanda Trump yönetiminin, Díaz-Canel’in görevden ayrılması gerektiği mesajını Küba’ya ilettiği bildirildi. Şimdilik Beyaz Saray, perde arkasında gücünü koruyan Castro ailesine yönelik bir hamle talep etmiyor. Bu durum, Trump yönetiminin Venezuela’da da görüldüğü üzere “rejim değişikliği” yerine “rejimin uyum sağlaması” yaklaşımını tercih ettiğini gösteriyor.
Rusya ise gerektiği takdirde uzun süredir müttefiki olan Küba’ya destek vermeye hazır olduğunu belirtti. Kremlin Sözcüsü Rus ve Kübalı yetkililerin kriz konusunda yakın temas halinde olduğunu açıkladı.
Pazartesi gecesi Küba Başbakan Yardımcısı Oscar Pérez-Oliva Fraga, yurtdışında yaşayan Kübalıların ülkede yatırım yapmasına, bankacılık işlemleri gerçekleştirmesine ve iş kurmasına izin verecek bir dizi değişikliği duyurdu. Bu, uzun süredir diaspora tarafından talep edilen önemli bir politika değişimi olabilir.
Küba üzerindeki baskının boyutunu gösteren bir detay olarak, Pérez-Oliva Fraga bu açıklamayı televizyonda değil radyodan yapmak zorunda kaldı; çünkü büyük ölçüde petrole bağlı çalışan elektrik şebekesi hala devre dışıydı. Salı sabahı yerel saatle 07.00 itibarıyla hükümet, başkent Havana’nın yaklaşık yüzde 70’inin hala elektriksiz olduğunu açıkladı.
Küba ekonomisinin olası açılımı Trump’ın da dikkatinden kaçmış değil. Güney Florida ve Karayipler’e uzun süredir ilgi duyan bir emlak milyarderi olarak Trump, yıllardır bu adaya ilgi gösteriyor.
2016’da Newsweek tarafından yayımlanan bir araştırmaya göre Trump’ın kontrolündeki bir şirket, 1998’de Küba’nın potansiyelini araştırmak için gizlice danışmanlar göndermişti; bu ziyaret ABD’nin Küba ambargosunu ihlal etmiş olabilir. Bloomberg’in 2016 tarihli haberine göre ise Trump Organization yöneticileri 2011 ve 2012’de Küba’ya giderek golf sahası yatırımı için incelemelerde bulundu.
2016 seçim kampanyası sırasında Trump, defalarca Küba’da iş yapmak istediğini dile getirmişti. O yıl Miami’deki bir televizyon kanalına,
“Küba yatırım için iyi bir fırsat olabilir. Ama muhtemelen zaman henüz uygun değil” demişti.
Şimdi ise zamanın yaklaşmış olabileceğini ima ediyor:
“Bizimle konuşuyorlar. Bu başarısız bir ülke. Paraları yok. Petrol yok. Hiçbir şeyleri yok”
Ardından farklı bir noktaya değindi:
“Güzel toprakları var. Güzel bir coğrafyası var. Turizm açısından ve diğer yönleriyle Küba çok güzel bir ada, harika bir iklimi var.”
News
